رقص بوتو در چارچوب و تعریف خاصی نمی‏گنجد و هنگام مواجهه با بوتو بیش از هر چیز با اجرایی تجربی روبه رو هستیم که درصدد است در هر اجرا، از مرزهای پیشین فراتر رفته و تعریف جدیدی از خود داشته باشد. از سوی دیگر، آنتونن آرتو که از تئاتر مبتنی بر متن و ادبیات، و بازیگری بر پایه اصول روان شناسی روی‏گردان بود، خواستار تئاتری بود که با بازگشت به اسطوره‏ها و سرچشمه‏ها در بطن و روح آدمی رخنه کند تا به واسطه‏ رهایی و خودانگیختگی به جهان ناشناخته­ها و ضمیر ناخودآگاه انسان دسترسی یابد. با بررسی ویژگی‏های رقص بوتو و واکاوی انگیزه‏هایی که در پس خلق آن نهفته بود، می‏توان ردپای اندیشه‏های آنتونن آرتو را در شکل‏گیری این نوع رقص یافت. حرکات و ژست‏های خودانگیخته و غیربازنمودی در بوتو یادآور تاکید آرتو بر خودانگیختگی و تاثیر نیرومند بر مخاطب است. هم چنین، خلسه‏ای که در بوتو ایجاد می‏شود، یادآور شیفتگی آرتو به رقص بالی و سنت‏های تئاتری شرق است. زیبایی شناسی مورد نظر آرتو که در تئاتر قساوتش تبلور یافته، با زیباشناسی موجود در رقص بوتو همخوانی‏های بسیاری دارد. هدف از انجام پژوهش حاضر که به شیوه توصیفی- تحلیلی و با بهره‏گیری از منابع کتابخانه‏ای انجام شده، واکاوی ردپای اندیشه‏های آنتونن آرتو در شکل‏گیری رقص بوتو است. در واقع، این پژوهش بر آن است، تا به این پرسش پاسخ دهد که، چگونه می‏توان اندیشه‏ها و زیباشناسی آنتونن آرتو را در رقص بوتو یافت. یافته‏های این پژوهش حاکی از آن است که، هرچند هیجی‏کاتا، در مقام هنرمند، اندیشه‏ها و انگیزه‏های خاص خود را داشت، اما هم زمان می‏توان قرابت‏ بسیاری میان اندیشه‏های آرتو، به ویژه، آن‏هایی که در تئاتر قساوت مطرح نموده و اصول شکل‏دهنده به رقص بوتو و هم چنین، تاثیرات اندیشه‏های او را در شکل‏گیری رقص بوتو ردیابی کرد. به طور خاص، می‏توان گفت واقعیت و خشونت پنهانی که به واسطه کنش­گری درد و رنجِ جدانشدنی با چنین کنشی را عیان می­­نماید، در اندیشه‏های آرتو و اصول زیربنایی بوتو مشترک هستند.

این تصور که مضامین «خلا» نزد آنتونن آرتو و «هیچستان» نزد سهراب سپهری به معنای نیستی باشند بیش از حد ساده انگارانه و کاملا خلاف واقع است. در حقیقت خلا مورد نظر آنها لامکان و لازمانی است پر از امکان هستی، فضایی که در آن «قطعیت موجود» جای خود را به «امکان وجود» می دهد. همان فضایی که در فلسفه پدیده شناسی پس از عمل اپوخه به دست می آید و مطلقا هر قضاوتی درباره وجود زمانی- مکانی را به حالت تعلیق درمی آورد تا امکان رویارویی اصیل ذهن با ماهیت پدیده ها فراهم آید. اما آرتو دچار روان نژندی است، دال بنیادین «نام پدر» که به اعتقاد لکان ساختار ذهنی هر سوژه بر آن استوار است در ذهن او به وجود نیامده و جای خود را به خلائی پر رمز و راز داده است. پس آرتو محکوم به تجربه ناگزیر خلا است درحالیکه سپهری هیچستان را اختیار می کند.

متن کامل این مقاله به زبان انگلیسی می باشد، لطفا برای مشاهده متن کامل مقاله به بخش انگلیسی مراجعه فرمایید.لطفا برای مشاهده متن کامل این مقاله اینجا را کلیک کنید.

نقد مضمونی روشی است که به ویژه از پدیدار شناسی هستی گرا نشات می گیرد. هدف اساسی این روش بررسی مضامینی است که در یک متن به کار رفته اند و بدین منظور روی تکرار مفاهیم اساسی متن متمرکز می شود. در این روش، شیوه مطالعاتی باشلار به ویژه به تحلیل عناصر چهارگانه که توسط هر نویسنده به کار رفته می پردازد تا بدین وسیله، جوهره تخیل مادی وی را نمایان سازد. این تخیل توسط رویایی تبیین می شود که بر پایه ماده شکل می گیرد. محمود دولت آبادی نویسنده ا ایرانی است که شهرت خود را به زبانی ممتاز مدیون است که توسط شناخت و انتخاب بجای کلمات برجسته می شود. کلیدر بلندترین رمان وی، از هر جهت از این تسلط بر زبان بهره می گیرد. هدف این جستار اینست که ابتدا سلطه عنصر خاک را در آثار دولت آبادی نشان دهد و سپس به بررسی امکان تلفیق چندین عنصر و تحولاتی که این تلفیق در آینده شخصیت های کلیدر ایجاد می کند، بپردازد.

جریان فکری پست مدرن در میانه قرن بیستم میلادی جوانه زد و تا به امروز از رشد، تحول و زایایی برخوردار بوده است. در مورد خاستگاه، تبار و دیرینه پست مدرنیسم شک و تردید بی شماری موجود است، زیرا گروهی از نظریه پردازان میراث آن را به مدرنیسم یا حتی ضد مدرنیسم ربط می دهند و عده ای نیز آن را نحله فکری، فلسفی مستقل، یگانه و خودجوش بر می شمرند. با وجود این، بدون تردید بایستی پست مدرنیسم را به عنوان گفتمان مسلط در اندیشه و هنر دنیای امروز پذیرفت. آن چه لازم است مورد توجه بیشتری قرار گیرد، جست و جوی تاثیرات پست مدرنیسم در زیست اجتماع کنونی ماست که به واسطه رسانه های ارتباطی نوین به شکل دهکده ای کوچک اما جهانی در آمده است. پست مدرنیسم مکتب فلسفی و هنری چند وجهی است که باید آن را چهارراه تداخل و تماس عناصر متفاوت و متضاد فرهنگ ها نامید. پست مدرنیسم موج نویی است که از تفسیر و تاویل دستاوردهای پیشین و ترکیب آن با تاملات کنونی پدیدار گشته است و به همین دلیل تاثیر مطالعاتی این پژوهش به بازشناسی پست مدرنیسم در تفـکر معاصـر و سپس چگونگـی نفوذ آن بر جریان تئاتر پیشرو می پردازد و با تکیه بر بازخوانی اندیشه های آنتونن آرتو، هنرمند نظریه پرداز فرانسوی تئاتر آیینی، به پیشگامی او برای ایجاد تئاتر پست مدرن اشاره دارد.

آنچه ما در این مقاله «فرهنگ تراژیک» می نامیم حاصل رهیافت هایی است که نیچه و آرتو، الگوی زیبایی شناختی آن را به ترتیب در تراژدی های یونان باستان و تئاتر شقاوت یافتند. می توان گفت که تئاتر نزد نیچه و آرتو همچون الگویی در جهت توجیه زیبایی شناختی از هستی عمل می کند. هدف نهایی این مقاله تبیین فرهنگی است که بر بنیان چنین دیدگاهی، یعنی توجیه زیبایی شناختی از زندگی استوار شده و در برابر فرهنگی قرار می گیرد که تلاش می کند زندگی را به قسمی از عناصر ایدئولوژیک و سوبژکتیو تقلیل دهد. بنابراین ما در پایان، در ضمن یک مطالعه تطبیقی، به نقد این مساله خواهیم پرداخت که وحدتی که در فرهنگ مدرن وجود دارد، وحدتی کاذب است که به واسطه ی امری بیرونی بر زندگی تحمیل شده و مفهوم حقیقی فرهنگ مبین وحدتی درونی، همچون وحدت سبک اثر هنری است که با توجیه زیبایی شناختی از هستی در پیوند می باشد. این پژوهش با استناد به منابع کتابخانه ای و به خصوص با تمرکز به روی دو کتاب زایش تراژدی و تئاتر و همزادشتلاش می کند تا کیفیت این فرهنگ را در قالب شکلی از «کنشگری»، «کثرت گرایی» و «آری گویی» به زندگی و «امر نو» تبیین نماید.

نسخه برداری از یک اثر ادبی با مساله بینامتنی و میزان خلاقیت نسخه بردار ارتباط دارد. این موضوع همواره در ادبیات مورد بحث بوده است. یکی از نمونه های این نسخه برداری - یا به عبارتی شبیه سازی- رمان راهب (لویس) نوشته آنتونن آرتو، نویسنده فرانسوی قرن بیستم است که با کمی تفاوت تکرار رمان راهب، اثر ماتیو گرگوری لویس، نویسنده انگلیسی قرن هیجدهم، است. ولی آنتونن آرتو، اثر خود را که بی شک حاصل این بازنویسی است، خلاقیتی ادبی به حساب می آورد. مقاله حاضر حاصل کوششی است برای نشان دادن تفاوت ها و شباهت های این دو رمان از نظر ساختاری، انتخاب عنوان، سبک، هنجارهای زبان و غیره. این بررسی راهکاری است برای مقایسه رمان هایی از این نوع که در حقیقت بازنویسی یکی از متون پیشین است- چنین شبیه سازی هایی چندان هم اندک و بی اهمیت نیستند- آیا نویسندگان چنین آثاری را می توان آفریننده آثاری نو تلقی کرد؟

پژوهش در پی پاسخی است، بر این مسئله که، چرا" آنتونن آرتو" نظریه پردازتاثیرگذارتئاتر، در اجرای نمایشنامه خاندان چن چی خودموفق نیست؟ این مقاله در صدد اثبات این نظریه است که آرتو در عین رد کردن سبک رمانتیسیسم، درارائه نمایش خاندان چن چی به این شیوه هنری وابسته است. این مقاله نه تنها از طریق نشانه های درون وبیرون اثر اقدام به اثبات نظر خود می کند، بلکه با آوردن نشانه های مستقیم تاثیرات روحی و روانی وارد شده به ادبیات او، از طریق روانشناسی(دیدگاه فروید) رمانتیسم بودن خاندان چن چی آرتورا تایید می کند. ضمن رجوع به منابع مطالعاتی آرتو (نمایشنامه: خاندان چن چی، اثرپرسی شلی وداستان راهبه دیر کاسترواثر استندال، به شناسائی وضعیت اجتماعی دو دوره گذار، (رنسانس وجنگ جهانی دوم) پرداخته وبه تاثیرات هریک از مقاطع تاریخی، فرهنگی بر شکل گیری آثار مطروحه می پردازیم. ودرآخر، در می یابیم که عمده پیشنهادات وی برای ساخت، "تئاتر زندگی" امروزه در پرفور منس ها واجراهای آوانگارد تجربه شده است. از همین طریق مقاله پاسخ خود مبنی بر چرائی عدم موفقیت اجرای آرتو از خاندان چن چی رادر می یابد، که اشاره ایست به فاصله تئوری در عمل.

آنتنن آرتو شاعر دیده ور فرانسوی و نظریه پرداز تئاتر مدرن از جمله هنرمندان عصاینگری است که جامعه زمان خود را به باد انتقاد می گیرد و در کتاب مشهور تئاتر و همزادش به خصوص به ساختارشکنی تئاتر کلاسیک غربی و لاتین می پردازد. او در این کتاب تئاتر غرب را رد می کند و به تئاتر شرق روی می آورد که بر عکس تئاتر غربی که تا آن روز شالوده هایش بر واژه و کلام برای بیان نظرها و احساسات استوار بوده، نمادین و اغواگر است. آرتو بر این پندار است که تئاتر غرب با آشکارا بیان کردن مفاهیم در واقع به جای به تفکر واداشتن، ریشه تفکر آدمی را می خشکاند. حال آنکه تئاتر شرق با پوشاندن نظر و احساس در لفافه نماد ذهن را به کنکاش در حقیقت آنها بر می انگیزد. مقاله حاضر تلاشی است برای شناساندن نقاط قوت تئاتر شرق با ارایه مثالهای روشن و شفاف. همچنین تلاشی است برای هر چه شفافتر پاسخ دادن به انی پرسش ها که چرا آرتو تئاتر شرق را برتر و متمایز از تئاتر غرب می داند و تا چه حد در پرورش نظریه های خود از تئاتر سنتی، آیینی و جادویی مشرق زمین الهام می گیرد.

اهمیت ریتم در آخرین نوشته های آنتونن آرتو که به زبانی منحصربفرد و وردگونه است ما را بر آن می دارد تا دامنه شناخت خود را از این پدیده مهم گسترده تر کنیم. و جالب اینکه بر خلاف آنچه تصور میشود، کلمه به ظاهر ساده ریتم هرگز معنا و مفهومی ثابت و جهانشمول نداشته و ندارد. از این رو بسیاری نویسندگان کوشیده اند تعریف شفاف و قابل قبولی از این واژه ارائه دهند، اما تنها با پیمودن مسیری که آرتو بر ذهن می تاباند امکان تعبیری جادویی از ریتم، تجلی می یابد. در این مقاله، جادوی ریتم باورهای انسان بدوی را به امروزی ترین دستاوردهای علوم انسانی پیوند می دهد. متن کامل این مقاله به زبان انگلیسی می باشد، لطفا برای مشاهده متن کامل مقاله به بخش انگلیسی مراجعه فرمایید.لطفا برای مشاهده متن کامل این مقاله اینجا را کلیک کنید.